“Mệt mỏi vì tài giỏi” – có phải đang mô tả về bạn ?
Có phải, bạn là người giải quyết công việc với tốc độ gấp ba, bốn lần người khác ?
Nếu bạn nhận thấy mình thường một mình cân team, xử lý cả đống việc người khác nhìn là muốn trốn. Hoặc bạn có thể học nhanh, nắm vấn đề trong vài phút, làm ra kết quả khiến mọi người phải ngạc nhiên, người ta nhìn bạn mà ngưỡng mộ.
Nếu vậy, xin chúc mừng. Bạn thực sự có bản lĩnh, rất đáng để tự hào.
Nhưng… có khi nào bạn cảm thấy có gì đó sai sai?
Thực tế tồn tại một nghịch lý thế này: Càng giỏi, người ta lại thường … càng mệt mỏi.
Không phải tất cả anh tài đều như vậy, nhưng tỉ lệ rất cao theo thống kê cho thấy, tài năng thường tỉ lệ thuận với bận rộn.
Nghiên cứu từ Harvard năm 2006 chỉ ra, những người có IQ cao thường làm việc nhiều giờ hơn trung bình, đặc biệt trong nhóm ngành trí tuệ. Nghiên cứu từ Gallup năm 2018 cũng tương tự. Họ chỉ ra người “high performer” (năng suất cao) thường không rút ngắn thời gian làm việc, mà tập trung vào việc tối ưu hóa hiệu quả và liên tục phát triển. Gần 60% nhóm này chủ động nhận thêm việc hoặc tạo ra dự án riêng
Tại sao tài năng thường dẫn đến bận rộn ?
❶ Lí do bên ngoài: Luật hấp dẫn năng lực (The Law of Leverage)
Càng giỏi, càng bị hấp dẫn bởi những việc quan trọng, càng hay bị kéo vào những trọng trách lớn. Với người bình thường, dù có thích đi nữa, thì khi đối diện với những việc “quy mô lớn” họ sẽ tự lùi lại vì thiếu tự tin, hoặc bị mọi người gạt ra.
Và bằng một cách thần kỳ nào đó, những “việc lớn” cuối cùng thường vào tay những người tài năng. Như câu nói trong phim Spiderman: “Năng lực càng cao thì trách nhiệm càng lớn.”
Xã hội, nhà nước, các tổ chức thường săn lùng những nhân tài để giao phó trọng trách. Nào là trải thảm với đầy những lời tán dương, nào là đãi ngộ lương thưởng cao ngất, nào là dùng mối quan hệ thúc ép, rồi thậm chí dùng cả quyền lực để chỉ định. Và thế là… bận sấp mặt.
❷ Lí do bên trong: Đam mê không cho họ nghỉ
Người giỏi thường sẵn có trong mình một dòng đam mê cháy bỏng. Họ không dễ dàng thỏa mãn khi đạt đến một mức độ nào đó. Mà thường cảm thấy bị thôi thúc muốn phát triển thêm, khám phá nhiều hơn, thử thách nhiều hơn. Cho dù không bị ai ép, thì chính họ cũng chọn làm nhiều hơn.
Bạn thử nhìn Elon Musk, Donal Trump, Putin… xem – ai cũng có thể sống nhàn nhã với những gì đã có, nhưng họ lại không ngừng lao đầu vào các chương trình, kế hoạch.
Nhận ra nghịch lý của việc sở hữu tài năng
Nếu những mô tả trên đúng với bạn, thì đã đến lúc bạn cần nhìn lại.
Đáng ra, với tốc độ nhanh hơn, bạn sẽ về đích trước mọi người, thế là sẽ có nhiều thời gian hơn để thảnh thơi sống. Bạn tạo ra nhiều giá trị hơn cho cuộc đời, thế thì bạn xứng đáng có nhiều niềm vui hơn.
Nhưng không – bạn lại bận đến tối mày tối mặt. Không có thời gian cho hạnh phúc. Lịch làm việc kín đặc. Đầu óc lúc nào cũng quay cuồng, việc này chưa xong đã xuất hiện việc khác. Tâm trí bạn như con cá mắc lưới – giãy không ra khỏi một biển công việc.
Bạn từng nghĩ: “Cố thêm chút nữa thôi…”
Nhưng “chút nữa” kéo dài từ năm này qua năm khác. Liệu bạn đã nhận ra, mình đang chạy trong một lồng chạy khổng lồ, chỉ dừng lại khi bạn gục ngã vì kiệt sức ?
Bạn có nhận ra khi mình sở hữu Tài năng – lẽ ra nó phải nâng bạn lên mới đúng – thế mà bạn lại đang phải còng lưng vì nó ?
Và đây là những dấu hiệu báo động rằng “đã đến lúc dừng lại”:
- Bạn có nhận ra tình trạng suy kiệt, cơ thể bắt đầu báo động vì stress kéo dài ?
- Bạn có thấy rằng nhiều mối quan hệ quan trọng đang rạn nứt vì không có thời gian vun đắp ?
- Bạn có phát hiện trong lúc mình bận rộn, dường như mình đã bỏ lỡ điều gì đó rất quan trọng ?
Nếu bạn đã nhận thấy những dấu hiệu ấy. Thế thì, bạn cần biết rằng: thực ra, bạn vẫn luôn có một “cách khác”. Cuộc đời này tồn tại những người tài năng, nhưng rất “tỉnh đòn”
Những người “tài” nhưng “tỉnh”
Tim Ferriss – tác giả sách “Tuần làm việc 4 giờ”
Ông từng là con nghiện năng suất, làm việc điên cuồng. Sau một cú gục ngã vì kiệt sức, ông chuyển hướng: tạo sản phẩm số, xây hệ thống tự động, chỉ làm 4 giờ mỗi tuần mà thu nhập gấp trăm lần trước. Ông ta nói: “Tôi không muốn trở thành người giàu nhất trong nghĩa địa.”
Jason Fried – nhà sáng lập Basecamp
Ông ta lập công ty với triết lý: “làm ít nhưng sâu”, nhân viên không tăng ca, không họp vô bổ. Công ty vẫn tăng trưởng ổn định, không cần gọi vốn, không cần đua tốc. Ông ấy chia sẻ : “Bận rộn không phải huy chương danh dự. Nó là biểu hiện của việc thiếu thiết kế.”
Đen Vâu – ca sĩ Việt Nam, thành công không nhờ bon chen showbiz
Anh chọn làm nhạc theo nhịp riêng, không dày đặc truyền thông, không PR lố. Một năm vài bài, mỗi bài đều vang dội. Anh vẫn có thời gian “lang thang”, ngẫm nghĩ, sống như thi sĩ giữa đời thường.
Tái cấu trúc cuộc sống, để tài năng không trở thành gánh nặng
Và không chỉ có những người kể trên, bạn cũng vậy, bạn hoàn toàn có thể dùng tài năng để vừa làm, vừa tận hưởng cuộc sống. Không phải bạn bỏ cuộc. Mà là cân bằng lại cấu trúc và nhịp độ. Cuộc sống không phải chỉ có những chương trình, kế hoạch, việc phải làm, cuộc sống còn nhiều mặt khác quan trọng không kém. Thời gian, sức lực là có hạn, nếu bạn quá nghiêng về một mặt, chắc chắn có có mặt nào đó bị hụt đi.
Hãy chọn một thời điểm nào đó, bắt buộc bản thân ngồi tĩnh lặng và nhìn lại cuộc sống một cách toàn diện. Sau đó, lần lượt làm những việc sau:
– Kể ra những gì bạn đã mất khi quá bận rộn. Và cân nhắc, liệu như thế có đáng không?
– Hình dung ra một ngày bạn gục ngã vì kiệt sức, thì sẽ ra sao ? Liệu Trái Đất có ngừng quay, mọi việc sẽ đổ vỡ như bạn tưởng ? Hay là “có cô thì chợ thêm đông, cô đi lấy chồng thì chợ vẫn vui”. Bạn dừng lại, nhưng cuộc đời vẫn tiến tới, chẳng ai chờ bạn cả ?
Và đó là lúc, bạn nhận ra có những việc bạn cần phải buông bỏ. Nắm lấy càng nhiều, không phải luôn sẽ giúp bạn có nhiều hơn, mà đôi khi, nó cũng khiến bạn mất đi không ít.
Lời khuyên cuối
Hãy sở hữu tài năng, đừng để tài năng sở hữu bạn.
Vì đến cuối cùng, điều khiến cuộc đời bạn đáng sống không chỉ là số lượng việc bạn đã làm – mà còn ở chỗ, bạn đã sống trọn vẹn với những mặt nào của cuộc đời.
(Quang Tử)
Xem thêm:
Video Youtube: 21 câu hỏi đáp Phật Pháp & đời sống
Sẽ ra sao khi từ bì không đi cùng trí tuệ ?
7 lỗi nhỏ nhặt khiến bạn gặp xui xẻo
TẠI SAO CUỘC SỐNG LUÔN BÀY RA CHO BẠN RẤT NHIỀU NHỮNG KHÓ KHĂN, KHỔ SỞ? LÀM THẾ NÀO TÌM RA MỘT LỐI THOÁT ?
Nếu bạn không thể bỏ 10 năm đọc hết sách vở trên đời để tìm ra câu trả lời thỏa đáng cho những câu hỏi ấy, thế thì chí ít, hãy đọc hết cuốn sách này, bạn sẽ tìm ra được.
“THẤU HIỂU LUẬT VŨ TRỤ” là một cuốn sách với hàng loạt những câu chuyện có thật đặc sắc, đầy ấn tượng từ nhiều quốc gia, nhiều thời đại, được tác giả phân tích, mổ xẻ một cách logic, chặt chẽ, thấu đáo để làm nổi bật lên những quy luật đang ảnh hưởng mạnh mẽ lên cuộc đời mỗi chúng ta, cách mà đau khổ tìm đến với chúng ta, và phương pháp để thoát khỏi chúng.
Xin gửi đến bạn một trích đoạn trong sách:
“Con người quá nhỏ bé khi đứng trước sức mạnh của Vũ trụ. Nếu không hiểu cách mà vũ trụ này vận hành, thì việc cuộc đời ta bị nghiền nát trong đau khổ bởi các quy luật là điều khó tránh khỏi.
Còn ngược lại, nếu nắm vững các quy luật, hiểu được cách vũ trụ này vận hành, bạn có thể nương theo sức mạnh của các quy luật ấy để đạt được những gì mong muốn, giống như những thủy thủ lão luyện, nương theo sức gió mà giong buồm đi khắp nơi trong đại dương. Và hơn thế nữa, bạn có thể làm chủ được chính mình, sắp xếp lại vận mệnh của chính mình.”
______________
“Thấu hiểu luật Vũ trụ” chính là cuốn sách mà mỗi người cần đọc ít nhất một lần trong đời. Một món quà mà người nhận sẽ rất trân trọng và nhớ mãi đến người đã tặng.
Bạn muốn đặt sách, vui lòng liên hệ Nhà sách Đông Tây Kim Cổ – zalo: 0348051248.
